Chirico'ya...

2010-02-22T14:28:00.000-08:00

Tous les murs filaient blanc autour de mon silence 4

Bir soluk sonrasında ve evet, sessizlik, bizi çağırdığı her yerden kovuyorken, yanık bedenlerimizden kaynar korkularımız akıyor meydanlara usul usul. Melankoli suretlerimizi kırıyor. Kendi ölümlerimize asılmış yaşamlarımız, herkese ait bir ölümde birleşiyorlar ve o kentte huzursuz ruhlarımız bir duanın ekseninde, bir düşün berrak kargaşasında teker teker yitiyorlar.

Uykusuzluğumun kökleri geçmişe uzanıyor, bu kentin dört bir yanında dolaşıyorum yıllardır, uykuyu anımsamak uyku denemelerimden daha yorucu geliyor ve bu kente gece asla çökmüyor. Gök, tonunu yitirmeyen sabit bir maviliğe asılı, öylece duruyor bana benzerliğiyle.

Sur le ciel qui n’est plus le miroir du soleil 7

Uzun uykusuz o tek günde, gökyüzünde giderek kendini açan mavinin altında sütunlar boyu korku. Gecenin yokluğunda böylesi bir gök, hiçliği kanıtlar değil midir?

Toi, que défendais-tu? Ciel insensible et pur 5

Bir gölgeyi izleyen her zaman için bir başka gölge, izleniyorum. Zamanın içinden geçiyor gölgelerimiz, zamanların gölgelerini birbirine karıştırarak, hışırtıyla bana doğru esiyor rüzgar, yerden kaldırdığı tozun hiçbir toprakta karşılığı yok, olsa olsa bir rengin ayak izi tutmayan ufanmış hali, bu sayede gizliyor bizleri.

Tremblant tu m’abritais. La lumière en relief 6

İtalya’da geçen bu düşte nesnenin ışığına kendini gömmüş bir ölüm var. Nesneler kendi içlerine kapanıp kendi ışıklarını tek tek yuttuğunda, ölümün herkesinkine karışacak ve gerçek gece başlayacak o zaman. Bunu sayıklayan bir mekan güvenlikten sıyırmıştır yakasını.

Les étoiles de jour parmi les feuilles vertes 8

Bu kentte ozanlarla karşılaşıyorum, küçük çocuklar. Bir tanesi rüzgar yönünde arkamdan geliyor. Adımları ıslık çalar gibi. Uykuya yaklaşırken duyulan ürküntünün tanınamaz kıldığı bir kalbin ritmine karışmış nefesin acelesi, onda yitirilen soluk. Rüyasında diyor Blanchot, hiçbir şey ama hiçbir şey yoktu, arzuyu düşlemekten başka… Mermerin içine kurtlar tünemişti diyorum ben de. Kıpırtıları ölümsüzdü. Ve bir kadın kendi gölgesine döküyordu aklını. Taşkın ahlakının zamanı durmuş, kırış kırış olmuş gençliğini kurutup üzerine geçirmişti. Kendi tabutunun üzerinde güneşliyordu bir öğleden sonra.

Le souvenirs de ceux qui parlaient sans savoir 9

Tam burada bir düş görmeye başlıyorum, varlık sebebini yitirmiş yalnızca düşlerime yataklık eden bir yığın olarak taş binalar, içleri boşaldıkça meydanları tıka basa hüzünle dolduruyorlar. Çocukluğumdan kalma bir şarkının ekseninde öylece duruyorum. Bir bacağım istasyonun gölgesini bitiren çizgiye, diğeri deniz fenerinin aydınlığına dayalı.

Maitres de ma faiblesse et je suis à leur place 10

Melancholia! ... Tıpkı seni çevreleyen binaların kalabalıklarını yuttuğun gibi bizlerin de kol ve bacaklarına açıyorsun mermer ağzını, açılan ağzında kurulan girdap çocukluğumun kentlerini savuruyor düşlerime.

Annemin kendini bir taşa bıraktığı meydana yine bir öğleden sonra gideceğime söz verdim kendi kendime. Ama önce kendimi takip etmekten vazgeçmeliyim çünkü annemle her karşılaştığımda bir büyünün çemberinde taşa dönüşmekten korkuyorum.

Un mur denoncé un autre mur 1

İtalya’da geçen bu düşte sütunlar ikiye ayrılır. Onları ayrı kılan içlerinden geçen zamandır sadece. Girişi olmadığı gibi çıkışı da olmayan bu orta zamana gemiler yanaşır, yelken döker şehrin duvarlarına. Ve havuzlarının suyu, ozanların gözlerinden çekilir. Gerçek, yolunu taşın içindeki sıkışık karanlıkta kateder, çıt çıkarmaz.

Açılacağım bir denizi kurmak için ağlamaya başladım, tek bir dalga bile gönderemedim ufka doğru, çünkü içimden hiçbir şey yapmak gelmiyordu gerçekte. Sadece dinliyordum, mezara seslenen yaslı kadınların seslerini anımsatıyordu sessizliği duvarların. Ama renkleri vardı herşeye rağmen.

Et l’ombre me défend de mon ombre peureuse 2

Eli başına değmeyen insanların gölgesi yoktur, gölgesiz insanlar bu kente asla ayak basmadılar. Görünür oldukça çıkışını olanaksız kılan her labirent terk edilmiş bir arı kovanına benzer. Giriş de çıkış kadar olanaksızdır. Her ikisi de çoktan kuşatılmıştır hüzünle. Bu kentleri yalnız deniz fenerleri koruyabilir, çünkü bedenleri hep kıyıda onların.

Avec des yeux d’amour et des mains trop fidèles 11

En yakın kıyının ufak beyaz dalgaları ufkun sınırına vuruyor, yalnızca sesi yalıyor kapıları, fenerlerin karınlarından ateşli bir ışık fışkırıyor her avluya. Kulaklarımı meydan saatlerine dayıyorum, geç kaldı, beni takip etmeyi bırakmış olmalı diyerek. Sonsuz bir hiçlikte kendisini tamamlayan bu saatler gelişe ya da dönüşe, kurmaya ya da yıkmaya kurulu değil, hayır, yalnızca ve yalnızca bir oluşa, sessiz sakin bir büyünün yayılımında, aşkın yokluğuna eşlik edecek nesnelerin coşkusuna adanmış yönleri. Binilemez trenlerin geçtiği ufuktan çizgisine koşan istasyonlar.

Pour dépeupler un monde dont je suis absent 12

Bir kız çocuğu ve bir çember. Çember kızı çevirdikçe diri bir sessizlik, çaprazında beliren bir anımsamaya doğru dört nala sürer kendini ve saçları asla esmeyen bir rüzgarda savrulmaktadır neşesinin bir kanıtı olarak. Şimdi görüyorum onu yakınımda, saçları saçlarımın eteği eteğimin renginde. Suskunluğun geçmişi ve bu kızın isimsizliği, kimsesizliği ufkun.

O tour de mon amour autour de mon amour 3

Unutkan halısında yürürken düşlerin, kendi ölümümü ölümden kurtarmaktan başka ne kaygım var ne de başka çıplak düşünce.

Hande Koçak , 2009

-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

GIORGIO DE CHIRICO

1 Bir duvar ele verilmiş bir diğer duvar

2 Ve gölge beni korur ürkek gölgemden

3 Aşkımın dönüşü aşkımın etrafında

4 Tüm duvarlar beyaz bükülür çevresinde sessizliğimin

5 Sen, neyi korudun? Hissiz ve arı gök

6 Titreyen sen beni sakındın. Avuntuda ışık

7 Artık güneşin aynası olmayan göğün üzerinde

8 Gündüzün yıldızları, yeşil yapraklar arasında

9 Bilmeden dile gelenlerin anıları

10 Aczimin ustaları ve ben onların yerinde

11 Aşkın gözleri ve pek sadık ellerle

12 Tenha kılmak için içinde eksik olduğum bir dünyayı

Paul Eluard

Eluard, Paul. Giorgio de Chirico. Mourir de Ne Pas Mourir. Paris: Editions Gallimard, 1924.

Çev. Hande Koçak , 2009

Önerme LXI

2010-02-13T04:39:00.000-08:00

Önerme LXI

Kökü Akıl olan bir Arzunun aşırı hali olamaz.

Kanıtlama

Mutlak olarak göz önüne alınan arzu,bir etki ile gerektirilmiş diye tasarlanması bakımından insanın özüdür; öyle ise kökü Akıldan gelen,yani etkimiz bakımından bizden meydana gelen bir arzu, yalnızca insanın özü ile upuygun olan şeyi yapması gerektirilmiş diye tasarlanması bakımından insanın asıl özü veya tabiatıdır. Eğer bu arzu aşırı olabilseydi, kendi başına göz önüne alınan insan tabiatı kendi kendisini aşabilecekti. Başka deyişle, gücü yettiğinden fazlasını yapacaktı, bu ise açıkça görülüyor ki çelişkidir. Bunun sonucu olarak da böyle bir arzunun aşırı hali olamaz.

Rüya Rüya İçindir

2009-04-11T16:25:00.000-07:00

AUTOHAND

Chirico'ya...

Önerme LXI

Rüya Rüya İçindir